• Ile osób mieszkało w miastach w latach 50. XX wieku? 
• Ilu Polaków mieszka na wsiach? 
• Do 2050 roku 70 proc. ludności świata zamieszka w miastach 
• W jakim kraju pustoszenie wsi postępuje najszybciej? 
• Dlaczego miasta przyciągają nowych mieszkańców? 

Ile osób mieszkało w miastach w latach 50. XX wieku? 

Z danych zbieranych przez ONZ wynika, że w latach po II wojnie światowej większość ludności świata zamieszkiwała na wsi. Jak podaje organizacja, wówczas na terenach wiejskich mieszkało 70 proc. całej populacji. W miastach swoje życie spędzało pozostałe 30 proc. Dziś takie statystyki są nie do powtórzenia, a już niebawem czeka nas zupełne odwrócenie proporcji. 

Ilu Polaków mieszka na wsiach? 

W Polsce w ostatnich latach stale daje się obserwować odpływ ludności wiejskiej do miast. Nie pomaga renesans wiejskiego życia, który przeżywamy obecnie: w tej chwili już większość Polaków mieszka w miastach. W 2021 roku było to 59,9 proc. Pozostałe 40,1 proc. to mieszkańcy wsi. Zdaniem ONZ, tendencja ta będzie się utrzymywała i ów stosunek będzie się zmieniał - wciąż na niekorzyść terenów wiejskich.

Przeczytaj także: Nawet 900 zł dla sołtysów? Padła propozycja

Do 2050 roku 70 proc. ludności świata zamieszka w miastach 

ONZ poinformował, że jeżeli obecny poziom pustoszenia wsi się utrzyma, w 2050 roku 70 proc. populacji świata będą stanowili mieszkańcy miast. Zaledwie 30 proc. pozostanie na wsiach. Nie we wszystkich krajach rozkład ten będzie się układał według wymienionych proporcji. Jak podaje ONZ, w Chinach w tym czasie już ok. 80 proc. obywateli będzie mieszkać w miastach. 

W jakim kraju pustoszenie wsi postępuje najszybciej? 

Chiny są krajem, w którym depopulacja wsi następuje najszybciej. Jednak nawet przyjmując, że w 2050 roku 80 proc. tego kraju będzie mieszkać w miastach, wciąż nie będzie to światowy rekord. Szacunki ONZ wskazują bowiem na to, że w Wielkiej Brytanii, Japonii oraz Brazylii na terenach miejskich w tym czasie zamieszkiwać będzie nawet ponad 90 proc. populacji tych państw! Niewiele mniej, bo mniej więcej 89 proc. ludności przeniesie się do miast w USA. 

Przeczytaj także: Życie na dawnej wsi: jak wyglądał jesienny siew i wykopki?

Dlaczego miasta przyciągają nowych mieszkańców? 

Na przyciąganie ludzi ze wsi do miast wpływ mają czynniki, podzielone na dwie kategorie: czynniki wypychające oraz przyciągające. Do pierwszej kategorii należą na przykład zmiany klimatyczne – powodzie czy huragany, które odpychają od mieszkania na słabiej zabezpieczonych terenach wiejskich. Z kolei do czynników przyciągających do miast zalicza się możliwości zatrudnienia, styl oraz warunki życia.

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

• Dlaczego zawody wymierają? 
• Czy znikną zawody związane z obsługą klienta? 
• Czy jest możliwość, że zawód księgowej zniknie? 
• Czy roboty zastąpią kelnerów i dostawców jedzenia? 
• Od kasjerów do kas samoobsługowych 
• Koniec z niemiłymi paniami w urzędzie? Zastąpi je formularz online 

Dlaczego zawody wymierają? 

Ludzie od setek lat boją się, że maszyny zabiorą im pracę. Nie inaczej jest dziś, gdy obserwujemy niesamowity rozwój technologii elektronicznych oraz sztucznej inteligencji. Nie da się ukryć: nowe wynalazki doprowadzą do zmian na rynku pracy. Z pewnością część osób będzie musiała się przekwalifikować. Wyginięciem zagrożona jest cała grupa zawodów, jednak zapewne pojawią się także nowe stanowiska. Niewykluczone, że przy całej automatyzacji i postępie, do łask powrócą także prace, z którymi już się żegnaliśmy, np. szewstwo czy krawiectwo. 

Czy znikną zawody związane z obsługą klienta? 

Wydawać by się mogło, że stanowiska związane z obsługą klienta to pewna praca na lata. Tymczasem okazuje się, że część z nich jest zagrożona! Doskonalenie się sztucznej inteligencji może bowiem sprawić, że osoby pracujące dziś przy obsłudze chatbotów i innych form elektronicznego kontaktu nie będą dłużej potrzebne. Komputery same będą w stanie rozwiązać większość potrzeb klientów. 

Przeczytaj także: 1000 zł więcej do pensji dla pracowników socjalnych – już od lipca?

Czy jest możliwość, że zawód księgowej zniknie? 

Bez księgowych niemożliwe jest sprawne prowadzenie przedsiębiorstwa. Jednak również ten zawód nie jest bezpieczny. Rozwój technologii może bowiem doprowadzić do powstania prostych systemów księgujących, do których dane będzie mógł wprowadzać każdy pracownik. Taki system tanio i szybko dokonywałby obliczeń, za które dziś odpowiedzialni są księgowi. Nie można więc wykluczyć, że zadania księgowych ulegną zawężeniu lub staną się bardzo wyspecjalizowane. 

Czy roboty zastąpią kelnerów i dostawców jedzenia? 

Gastronomia to sektor, który zatrudnia wiele osób, odpowiedzialnych za przygotowanie i zaserwowanie posiłku. Coraz częściej w restauracjach wykorzystuje się jednak roboty. To one dostarczają jedzenie do stolika i odbierają brudne naczynia. Co ciekawe, na ulicach dużych miast spotkać można także roboty, które dostarczają jedzenie na wynos! Wraz z rozwojem technologii do przeszłości mogą zatem przejść zawody kelnera oraz dostawcy. 

Od kasjerów do kas samoobsługowych 

Tę rewolucję możemy już obserwować na własne oczy: w wielu sklepach zwykłe kasy są dziś zastępowane przez samoobsługowe maszyny. Niektórzy klienci przepadają za nimi, bowiem mogą kasować produkty we własnym tempie. Inni są jednak zdania, że potrwa jeszcze wiele lat, nim kasy samoobsługowe będą w stanie zastąpić kasjerów, bowiem systemy te są zawodne i można je oszukać. 

Przeczytaj także: Niedziele handlowe – głosy krytyki nowego projektu ustawy

Koniec z niemiłymi paniami w urzędzie? Zastąpi je formularz online 

Jeżeli załatwianie spraw w urzędzie kojarzy ci się jedynie z niemiłymi urzędniczkami z okienka, z pewnością ucieszysz się na wiadomość, że już niebawem mogą zniknąć. Coraz więcej spraw da się bowiem załatwić przez internetowy formularz bez wychodzenia z domu. Jeżeli postępy w cyfryzacji będą równie sprawne jak do tej pory, niebawem może przestać istnieć zawód urzędnika.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Strefa Schengen uchodzi za jedno z największych osiągnięć na polu integracji państw europejskich. Dzięki podpisaniu traktatu w Schengen możliwe było stworzenie przestrzeni bez granic na kontynencie europejskim. Wśród państw należących do tego obszaru nie obowiązują bowiem kontrole graniczne i możliwy jest swobodny przepływ mieszkańców. Do strefy Schengen należy dziś większość państw europejskich, w tym także Szwajcaria, Lichtenstein, Norwegia oraz Islandia, które nie są członkami Unii Europejskiej. Wyjątkiem jest Irlandia. O przyjęcie do obszaru bez granic stara się także Cypr, jednak nie został jeszcze zaakceptowany. 

Jakie warunki trzeba spełnić, by dołączyć do strefy Schengen? 

Dołączenie do strefy Schengen daje korzyści gospodarcze, bowiem możliwość podróżowania bez granic zachęca turystów. Nic zatem dziwnego, że większość państw w Europie jest zainteresowana dołączeniem do wspólnoty. Aby móc stać się częścią strefy Schengen, należy spełnić następujące warunki: 

• wziąć odpowiedzialność za kontrolę granic zewnętrznych UE, 
• stosować wspólne przepisy dotyczące Schengen, takie jak kontrola graniczna na lądzie, morzu i w powietrzu oraz wydawanie wiz jednolitych Schengen, 
• współpracować z organami ścigania w innych krajach strefy Schengen, 
• ustanowić połączenie z Systemem Informacyjnym Schengen (SIS) i korzystać z niego. 

Przeczytaj także: Wybory samorządowe 2024. Kiedy druga tura wyborów?

Nowi członkowie strefy Schengen: jakie kraje dołączyły? 

31 marca 2024 do strefy Schengen dołączyły dwa nowe państwa europejskie. Od tej pory bez kontroli możemy pokonać granice Bułgarii oraz Rumunii. Tym samym dobiegł końca trwający ponad 10 lat proces akceptacji tych krajów. Komisja Europejska już w 2011 roku oceniła bowiem, że oba państwa spełniły wszystkie wymogi, aby w pełni stać się częścią strefy Schengen. W grudniu 2023 zapadła ostateczna decyzja i Bułgara oraz Rumunia podjęły wszelkie niezbędne środki, aby zapewnić sprawne stosowanie przepisów Schengen od dnia 31 marca 2024 r. 

- Od dziś Bułgaria i Rumunia będą w pełni stosować dorobek Schengen, czyniąc UE silniejszą i bezpieczniejszą dzięki lepszej ochronie naszych granic zewnętrznych, zmieniając życie milionów ludzi i ułatwiając podróżowanie. Jestem bardzo dumna z pracy wykonanej przez tak wiele osób w Rumunii i Bułgarii. Dziś zniesione zostaną kontrole na granicach wewnętrznych na granicach powietrznych i morskich. Następnym krokiem jest zniesienie kontroli także na wewnętrznych granicach lądowych. Dyskusja w Radzie będzie kontynuowana w tym roku. I obiecuję, że to jest priorytet na koniec mojej kadencji - komentowała wstąpienie Bułgarii i Rumunii do strefy Schengen Ylva Johansson, komisarz do spraw wewnętrznych KE. 

Czy do Bułgarii i Rumunii potrzebny jest paszport? 

Zniesienie kontroli na granicach Bułgarii i Rumunii nie oznacza, że wszystkie dokumenty możemy zostawić w domu. By wjechać do tych państw potrzebny będzie dowód osobisty. Granicę będziemy mogli przekroczyć również na podstawie paszportu lub paszportu tymczasowego. Obywatele Polski nie potrzebują wiz do Bułgarii ani do Rumunii. Nie obowiązują także dodatkowe wymogi, by móc przekroczyć granice tych państw.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Decyzja papieża i Watykanu

Watykańska dykasteria przyznała, że jest możliwe zorganizowanie miejsca przeznaczonego do wspólnego gromadzenia i przechowywania prochów, zatem bliscy zmarłego mogą przechować niewielką część prochów swojego krewnego w miejscu dla niego szczególnym. Ważne, aby pozostała część prochów była umieszczona w świętym miejscu. Wykluczono wszelkie praktyki niechrześcijańskie. Dokument został zatwierdzony i podpisany przez papieża Franciszka.

Czy ksiądz może odmówić pogrzebu?

Kiedy ksiądz może odmówić pogrzebu?

Wcześniej kościół katolicki zakazywał kremacji zwłok, ponieważ ta praktyka nie była zgodna z nauką o zmartwychwstaniu ciał podczas Sądu Ostatecznego. Zakaz zniesiono w 1963 roku, jednak do dziś Kościół nie do końca optymistycznie podchodzi do kremacji. Początkowo Kościół stał na straży zasady, aby prochy znajdowały się cmentarzach lub w innych poświęconych miejscach, nie dopuszczając do rozrzucania prochów zmarłego w powietrzu, na lądzie, czy na morzu oraz na przerabianie kremowanych szczątków na pamiątki, biżuterię czy inne przedmioty. Zakazano także przechowywania prochów w miejscu zamieszkania i dzielenia ich między członków rodziny.

Przechowywanie prochów zmarłego a polskie prawo

Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych z 1959 roku zakazuje trzymania prochów osoby zmarłej poza wyznaczonymi miejscami, zwłoki powinny być bowiem pochowane w grobach ziemnych, murowanych lub katakumbach, a prochy pochodzące z kremacji np. w kolumbariach.

Co grozi za trzymanie urny w domu lub rozsypanie szczątków?

Przechowywanie urny w domu lub rozsypanie prochów poza miejscem do tego przeznaczonym jest w naszym kraju karane nałożeniem grzywny nawet do 5 tysięcy złotych.

TRADYCYJNE WIERZENIA

Jakie przesądy związane ze śmiercią i pogrzebem przetrwały do dziś?

Oprac. Angelika Drygas

fot. envato elements

Wszystkich Świętych w Niemczech

Mimo tego, że Niemcy to nasi sąsiedzi, Dzień Wszystkich Świętych obchodzą zupełnie inaczej. 1 listopada w Niemczech nazywany jest „cichym dniem”. Co to oznacza? Tego dnia rodziny skupiają się na zmarłych, upamiętniając ich wspomnieniami lub modlitwą. Nie ma miejsca na rozrywkę czy inne radości, to dzień, w którym wszyscy odwiedzają groby zmarłych na cmentarzu. Na tym etapie kończą się podobieństwa. Niemieckie obrządki Wszystkich Świętych są bardziej okazałe niż w Polsce. Świętu towarzyszą uroczyste procesje z muzyką chóralną w tle. Nowością mogą być również napoje i żywność, które wraz ze zniczami i kwiatami pozostawia się na grobach bliskich.

Sprytne sposoby

Chcesz, żeby znicze paliły się dłużej? Zastosuj kilka trików!

Celebracja nie kończy się na wizycie w kościele i na cmentarzu. Zgodnie z tradycją, odwiedza się także rodziny i spotyka na uroczystych obiadach przy zastawionym stole. Nie może zabraknąć, np. strucli, czyli plecionego ciasta drożdżowego. Obchody święta nie są jednak takie same dla całego kraju. Najbardziej zaangażowana w to święto jest południowa część kraju – poziom zaangażowania wynika z różnorodności religijnej w poszczególnych regionach i na obszarze danych landów. Bez względu na intensywność celebracji – 1 listopada nie jest dniem wolnym od pracy. Co istotne, w niektórych landach podczas „cichego dnia” obowiązuje zakaz wyświetlania wybranych filmów, np. „Żywota Briana”.

Wszystkich Świętych we Francji

Dzień Wszystkich Świętych we Francji obchodzony jest 1 listopada i tak jak w Polsce to dzień wolny od pracy. Posiada własną nazwę, tj. Toussaint. Z kolei 2 listopada obchodzi się tzw. La fête des Défunts, czyli Święto Zmarłych. Co różni te dwa dni? Pierwsze wiąże się z kultem świętych, natomiast drugie – z bliskimi, którzy odeszli z tego świata. We Francji również ozdabia się groby bliskich kwiatami i najczęściej wybiera się chryzantemy. Jeśli jednak chodzi o znicze, nie jest to znana tradycja. Co więcej, na niektórych francuskich cmentarzach obowiązuje zakaz zapalania zniczy. Choć oba te święta dedykowane są zmarłym, Francuzi wolą je przeznaczyć na relaks, np. przedłużając sobie urlop. To zadanie ułatwiają im otwarte – 1 listopada – muzea, sklepy czy knajpy. Nie wynika to z ignorancji, a z tego, że Francuzi na co dzień chętnie spacerują po cmentarzach. Wtedy odwiedzają nie tylko groby bliskich, ale również groby znanych osobistości. Jednym z najpopularniejszych, paryskich, cmentarzy jest cmentarz Père-Lachaise.

Wszystkich Świętych w Norwegii

W przypadku Norwegii – Wszystkich Świętych – również przypada na 1 listopada, dlatego, że obchodzony jest między innymi przez polską część społeczności, która dba o wygląd nagrobków i zapala znicze na grobach zmarłych.Obecnie, Norwedzy obchodzą ten dzień raczej skromnie – nie przywiązują do niego większej wagi. Dawniej, dzień 1 listopada był świętem państwowym i ustawowo wolnym od pracy. Ze względu na redukcję dni wolnych został usunięty z listy, a obchody przesunięto na ostatnią niedzielę listopada.

Sprzątanie grobów

Jak przygotować groby na Wszystkich Świętych? Sposoby na czyszczenie nagrobków

W 2000 roku wśród Norwegów zyskało na popularności Halloween (31 października). Obchody tego święta są tu znacznie bardziej huczne. W tym czasie można spotkać tematycznie przystrojone sklepy, w których dostępne są różnorodne akcesoria i dekoracje halloweenowe. Okazuje się, że z roku na rok – Halloween – zdobywa coraz większe zainteresowanie.

Wszystkich Świętych w Holandii

Holendrzy mogliby podpisać się pod łacińskim mottem: carpe diem, ponieważ dla nich ważniejsza od przeszłości jest teraźniejszość. Dlatego też w Holandii większość osób nie obchodzi Dnia Wszystkich Świętych. Znaczna część Holendrów nie wyznaje żadnej wiary, a co za tym idzie – nie wierzy też w życie po śmierci. Warto jednak pamiętać, że w Holandii są też mieszkańcy, którzy wyznają katolicyzm, więc celebrują Dzień Wszystkich Świętych. Tak jak Polacy – odwiedzają groby, a także kładą na nich znicze i kwiaty. Święto przypada na 1 listopada. Tego dnia nie może zabraknąć modlitwy w intencji zmarłych oraz mszy, której towarzyszą chóralne śpiewy. W Dzień Zaduszny Holendrzy odwiedzają kościoły, w których odbierają krzyżyki zmarłych pozostawione w specjalnym miejscu po pogrzebie wiernego.

Święto zmarłych 2022

Jakie chryzantemy wybrać na cmentarz: cięte, w doniczce czy sztuczne?

Wszystkich Świętych w Austrii

Tak jak w przypadku polskich obrządków – Dzień Wszystkich Świętych – przypada 1 listopada, a celebracja przebiega w podobny sposób: odwiedza się groby bliskich, które przystraja się kwiatami i zapala znicze. Na cmentarzach obecne są także modlitwy i procesje. Kluczowe jest także święcenie nagrobków. Co zatem wyróżnia Austrię? Święto 1 listopada nie może się obyć bez tzw. Krapfenschnappen, czyli wędrówki grupy ludzi ubranych w białe stroje, futrzane maski i czapki. Wyposażeni są w drewniane słupki ze sztucznymi głowami zwierząt (np. kozy, barana czy koguta). Ich zadaniem jest odwiedzanie przydrożnych domów, recytowanie wierszyków, granie muzyki i śpiewanie. Zgodnie z tradycją wędrowcy otrzymują pączki i pieniądze. Innymi, charakterystycznymi elementami tego święta są: Turmblasen – muzyka wygrywana na instrumentach dętych na wieży oraz Allerheiligen Zopf – plecione drożdżowe ciasto.

Oprac. Patrycja Lisowska

Źródło: silverhand.eu, paryz.pl

fot. envato elments

Holenderski start-up Loop Biotech wpadł na pomysł, by produkować ekologiczne i biodegradowalne trumny. To odpowiedź na wyzwania współczesności: członkini zgromadzenia Stanu Kalifornia Cristina Garcia zapowiedziała w ubiegłym roku, że kompostowanie zwłok będzie alternatywą, która pozwoli ograniczyć emisję CO2 do atmosfery. Zarazem ograniczone zostanie także zużycie drewna na trumny. Stąd pomysł holenderskiej firmy na to, by produkować je z lokalnych grzybów oraz przetworzonych włókien konopnych. Jak informował Bob Hendrikx, pomysłodawca start-upu, pochówek w takiej trumnie pomaga w wydajniejszym kompostowaniu ciała, a także usuwa toksyczne substancje i wpływa korzystnie na wzrost roślin w otoczeniu miejsca pogrzebania. 

Jak wyglądają nowatorskie ekologiczne trumny? 

Trumny zaprezentowane przez Loop Biotech są białe i kształtem przypominają nieco kokon. W środku są wyłożone miękkim mchem. Ich dodatkową zaletą jest całkowita biodegradowalność w przeciągu 45 dni. Czas rozkładu ciała ludzkiego jest dłuższy - w zależności od warunków trwa to do 10 lat – jednak przedstawiciele Loop Biotech mają nadzieję, że ich produkt przyspieszy cały proces. Wówczas do całkowitego rozkładu i przerobienia na nawóz naturalny potrzebne byłyby tylko 2-3 lata. 

Biodegradowalne urny wspierają rozwój roślin 

Osoby, które decydują, że chcą być po śmierci skremowane, również mogą wybrać dla siebie produkt z oferty Loop Biotech. Firma zaprojektowała bowiem także urny, wyprodukowane z grzybów. Można je zakopać np. pod drzewem, które będzie rosło, korzystając ze składników dostarczonych przez spopielone szczątki. Przypomnijmy jednak, że w Polsce takie rozwiązanie póki co nie jest możliwe. Krajowe prawo przewiduje, że szczątki ludzkie mogą być pochowane tylko w godnym, przeznaczonym do tego miejscu, czyli na cmentarzu. 

Ekologiczne trumny - przyszłość pogrzebów? 

Ekologiczne trumny z grzybów i konopi od Loop Biotech to nie pieśń przyszłości. Pierwszy pochówek z ich wykorzystaniem odbył się już 3 lata temu! W 2020 roku w takiej biodegradowalnej trumnie pochowano 82-letnią Holenderkę. Osoby, którym taki sposób pożegniania bliskich przypadnie do gustu, mogą kupić trumny od Loop Biotech w cenie 995 euro, czyli ok. 4,5 tys. złotych, lub urny za 196,80 euro, czyli ok. 890 zł.

foto, video: Loop Biotech/facebook

Zuzanna Ćwiklińska

Wszystko w ramach Agendy 2030

Agenda 2030 to projekt, który ma na celu zmienić rozwój świata na bardziej zrównoważony. Zawarte w niej 17 celów to rozpisane zadania, które mają zostać wykonane do 2030 roku. Jednym z nich jest ograniczenie emisji CO2 do atmosfery o co najmniej 35%.

Agenda  2030 – inwestowane są miliardy euro

Jak donoszą hiszpańskie media, projekt ma zostać wsparty przez Europejski Bank Inwestycyjny, który ustanowił specjalną linię finansowania dla projektów przyspieszających przejście na gospodarkę o obiegu zamkniętym. Gospodarki takie mają polegać na odnawialności materiałów, co w znacznej mierze ograniczy odpady.

Woda i mydło zamiast papieru?

Jak zauważa hiszpański portal elEcomomista, wybór padł na słomę, ponieważ jest źródłem „oszczędzającym zasoby i szybko odnawialnym”. Dodatkowo, ta zmiana to tylko mały krok do docelowej zamiany papieru toaletowego na wodę i mydło. Portal wskazuje, że w tym celu zostałyby zainstalowane specjalne dozowniki wody w muszlach klozetowych.

Papier toaletowy ze słomy

FOTO: Envato Elements

Papier ze słomy nie jest nowością

Papier toaletowy ze słomy już od jakiegoś czasu dostępny jest na rynku. Produkuje go szwedzka firma Essity. Ich produkt ma dodatek 10% słomy. Zmiany popierane są przez ekologów, którzy wskazują na to, że tradycyjny papier toaletowy może być niekorzystny dla zdrowia. Powodem mają być chemikalia używane w jego produkcji.

A jeśli nie papier toaletowy? 

Papier toaletowy w dobie inflacji zdrożał znacząco. W Polsce nazywany jest nawet królem drożyzny. Nic dziwnego, to produkt pierwszej potrzeby, będzie kupowany bez względu na swoją cenę. Okazuje się jednak, że istnieją sprytne zamienniki!

Zamiast papieru toaletowego można:

• wyposażyć toaletę w oddzielny bidet do podmywania,
• zamontować nakładkę bidetową na sedes.

Dostępne są także rośliny, które mogłyby zastąpić papier toaletowy, np. malwa, czyściec wełnisty, jeżyna, pokrzywa indyjska, hortensja.

Papier toaletowy – statystyki

Statystyczny Europejczyk zużywa aż 57 rolek rocznie. Aby sprostać tym wymaganiom, na papier toaletowy, papierowe ręczniki czy chusteczki higieniczne wycina się na świecie codziennie ok. 270 tys. drzew (podają Lasy Państwowe). Do wyprodukowania tony papieru trzeba wykorzystać aż 17 drzew. Jest więc o co zawalczyć.

EKOLOGIA I EKONOMIA

Jak oszczędzać wodę? Poznaj te proste triki

Oprac. Sandra Matus

fot. envato elements

Źródło: bankier.pl

Luc Vandermaesen, dyrektor generalny producenta musztardy Reine de Dijon mówi, że problem z ziarnami gorczycy pogłębił się z powodu inwazji Rosji na Ukrainę, chociaż nie był to bezpośredni powód. Wojna jednak zdecydowanie ma pośredni wpływ na producentów musztardy Dijon. Okazuje się, że Ukraina produkuje przede wszystkim gorczycę białą, której używa się w musztardzie żółtej i angielskiej. Jednak ze względu na konflikt zbrojny na wschodzie nie są możliwe dostawy gorczycy z Ukrainy. Co to jednak ma wspólnego z tym jednym rodzajem musztardy?

Ziarna gorczycy na wagę złota

Musztarda Dijon oryginalnie pochodzi z Burgundii, ale dzisiaj nie jest już tam produkowana. Po II wojnie światowej burgundzcy rolnicy zrezygnowali z uprawy nasion gorczycy na rzecz bardziej opłacalnych zasiewów. Zapotrzebowanie wytwórców musztardy na nasiona gorczycy zaspokoiła Kanada. Zapewnia ona towar dla 80% światowych dostaw, jak twierdzą dziennikarze BBC. Okazuje się jednak, że tegorocznej zimy większość pól kanadyjskiej gorczycy wyschło, co oznacza, że zmniejszyły się również jej zapasy. Przedłużająca się susza i upały nie polepszyły sytuacji, a wręcz spowodowały kolejne zniszczenia. Z tego powodu cena nasion gorczycy wzrosła aż trzykrotnie. Co więcej, nie otrzymujący dostaw z Ukrainy producenci innych musztard zaczęli skupować brązową gorczycę z Kanady, co pogłębiło niedobór.

Kamila Berthold
Fot. Envato elements

Za mało energii

Przyczyną są problemy z importem związane ze zmniejszonymi dostawami prądu z innych krajów. Szwajcaria kupuje ok. 5 TWh energii. – Tej zimy jednak import energii może być mniejszy ze względu na zmniejszoną produkcję energii we Francji, gdzie konserwowane są reaktory elektrowni atomowych i zmniejszone dostawy gazu z Rosji do Niemiec, gdzie 15 proc. produkcji prądu pochodzi ze spalania gazu — podaje money.pl za "Rzeczpospolitą".

Energetyczne zaciskanie pasa w Niemczech

Niemcy też mają koncepcję na zaoszczędzenie energii w związku z kryzysem gazowym. Minister gospodarki Niemiec Robert Habeck zapowiedział, że budynki użyteczności publicznej powinny być ogrzewane w sezonie zimowym tylko do 19 stopni Celsjusza. Co jeszcze można zrobić? Świetnym pomysłem jest wyłączenie nocnego podświetlenia zabytków, pomników czy ratuszy, a także podgrzewania wody w publicznych basenach – to zadzieje się w wielu niemieckich miastach.

Srogie zimy w Belgii

Czarne scenariusze przewiduje także premier Belgii Alexander De Croo – Następne pięć do dziesięciu zim będzie trudne. W wielu sektorach problemem będzie poradzenie sobie z tymi wysokimi cenami energii. Uważnie to monitorujemy, ale musimy zachować przejrzystość: Nadchodzące miesiące będą ciężkie, nadchodzące zimy będą równie trudne. Musimy to zakładać – powiedział belgijski premier podczas spotkania z przedstawicielami flamandzkiej organizacji pracodawców Voka, jak podaje wp.pl. Eksperci podkreślają, że spowolnienie gospodarcze jest nieuchronne, a kryzys klimatyczno-gospodarczy wymusi wiele zmian w gospodarce światowej. Nikt nie wie, jak długo może potrwać ta niekorzystna sytuacja. Ceny dostaw energii są bardzo wysokie. Jak podaje VRT NWS – w Belgi po raz pierwszy za megawatogodzinę obywatele zapłacą ok. 600 euro, to naprawdę sporo!

Energię zaoszczędzoną latem, wykorzystamy w zimie

FOTO: Pixabay

Będzie reakcja na czas

Dowiedzieliśmy się w Urzędzie Wojewódzkim, że na ten moment w województwie wielkopolskim nie są prowadzone przygotowania związane z ewentualnymi przerwami w dostawie ogrzewania i kryzysem energetycznym. Jeżeli pojawią się oznaki sytuacji kryzysowej zostaną podjęte odpowiednie kroki, które zapewnią stabilność. Odpowiednie służby zajmujące się zarządzeniem kryzysowym, posiadają procedury na tego typu sytuacje. Na wypadek kryzysu energetycznego czy grzewczego służby zainicjują odpowiednie czynności i działania w celu informacji w skali całego kraju.

Energię zaoszczędzoną latem, wykorzystamy w zimie

Jak czytamy na stronie Biura Informacyjnego Województwa Wielkopolskiego w Brukseli Komisja Europejska przedstawiła wniosek dotyczący nowego rozporządzenia Rady w sprawie skoordynowanych środków ograniczania zapotrzebowania na gaz. Wezwane zostały wszystkie państwa członkowskie do rozpoczęcia publicznych kampanii uświadamiających potrzebę redukcji ogrzewania i chłodzenia na szeroką skalę. Aby pomóc państwom członkowskim w tych akcjach, Komisja przyjęła również Europejski plan zmniejszania zapotrzebowania na gaz, w którym określono środki, zasady i kryteria skoordynowanego ograniczania popytu. Plan koncentruje się na zastąpieniu gazu innymi paliwami oraz ogólnie na oszczędzaniu energii we wszystkich sektorach.

Jego celem jest:

zabezpieczenie dostaw dla gospodarstw domowych i podstawowych użytkowników, takich jak szpitale i gałęzi przemysłu, które mają decydujące znaczenie dla dostarczania podstawowych produktów i usług dla gospodarki.

Wczesne kroki pozwalają również rozłożyć konieczny wysiłek w czasie, zmniejszyć obawy rynku i wahania cen oraz umożliwiają opracowanie lepiej ukierunkowanych i bardziej opłacalnych środków ochrony przemysł.

Angelika Drygas

fot. pixabay

Nie tylko Europa odczuwa skutki zmian klimatu. Dotykają one całego świata. W związku z tym na obszarach, w których dotąd było ciepło, robi się coraz bardziej gorąco. Pociąga to za sobą trudności w uprawie niektórych roślin. Organizacja Rainforest Alliance przypomina, że jeśli kryzys klimatyczny nie zostanie spowolniony, niebawem niektóre rejony świata zamienią się w pustynie, a z półek sklepowych zniknie wiele produktów, do których jesteśmy przyzwyczajeni. Utrzymanie roślin, z których pochodzą i ich ochrona przed skrajnymi warunkami pogodowymi staną się bowiem niemożliwe. 

Jakie produkty mogą zniknąć? 

Wśród zagrożonych przez globalne ocieplenie produktów znalazła się czekolada. Według Rainforest Alliance, produkcja kakao już dziś przechodzi głęboki kryzys, a może być jeszcze gorzej. Wyjałowiona gleba, niedobór wody oraz więcej szkodników i chorób negatywnie wpływają na uprawy kakaowców. 

Drugim zagrożonym gatunkiem jest herbata. Uprawa tej rośliny jest coraz bardziej nieprzewidywalna: zdarza się, że niektóre plantacje wręcz toną, podczas gdy inne usychają. Z tego powodu coraz mniej rolników decyduje się uprawiać herbatę i może ona z czasem stać się towarem luksusowym. 

Zmiany klimatu źle wpływają także na uprawy awokado. Sama w sobie pochłania ona bowiem ogromne ilości wody. W dodatku awokado najlepiej rośnie na obszarach, na których dziś coraz częściej występuje susza, przez co wymaga dodatkowego nawadniania. 

Z półek sklepowych mogą zniknąć także popularne owoce, jakimi są banany. Choć rosną one na terenach ciepłych, nawet dla nich niebawem klimat może stać się zbyt gorący i suchy. W dodatku sprzyja on rozwojowi chorób oraz szkodników, atakujących palmy bananowe. 

Ostatnim spośród najbardziej zagrożonych według Rainforest Alliance produktów jest kawa. Bardzo często kawowce dotknięte są bowiem przez chorobę grzybiczą, która szybko się rozprzestrzenia. 

Błędne koło zmian klimatycznych 

Producenci i właściciele plantacji robią co mogą, by ocalić swoje uprawy. Starają się przenosić je na obszary, gdzie klimat jest bardziej sprzyjający dla roślin. Jednak tworzą w ten sposób błędne koło i jeszcze bardziej przyczyniają się do zmian klimatu. Dlaczego? Otóż najczęściej przeniesienie plantacji roślin takich jak kawa, kakaowiec czy awokado wymaga wycięcia znacznego obszaru lasu. Zdrowe lasy są zaś jednym z najlepszych narzędzi w walce z ociepleniem klimatu. Deforestacja przyczynia się więc do tego, że robi się coraz cieplej i w efekcie plantatorzy muszą szukać nowych miejsc pod uprawę, rujnując kolejne hektary lasów.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. envato elements

Jak poinformowała policja Obwodu Kijowskiego w ostatnim czasie ciągnik rolniczy wyjechał na minę pozostawioną przez rosyjskich okupantów na jednym z pól w okolicach Kijowa. Po wyzwoleniu tej części Ukrainy przez wojska ukraińskie, rolnicy ruszyli w pole, aby uprawiać ziemie i siać m.in. słonecznik. Jest to zadanie niezwykle trudne, gdyż tyllko w obwodzie czernihowskim i kijowskim Rosjanie zaminowali łącznie aż 4,8 miliona hektarów pól uprawnych. 

Co prawda, saperzy wioska po wiosce i pole po polu starają się usuwać ładunki wybuchowe zostawione przez rosyjskich okupantów, ale to potrwa jeszcze wiele miesięcy. 

Ciągnik wyleciał w powietrze po najechaniu na minę

Z tego powodu w jednej z wiosek w okolicy Kijowa traktor najechał na minę i wówczas doszło do eksplozji, która niemal całkowicie zniszczyła potężny ciągnik. 

37-letni rolnik, który pracowałem tym ciągnikiem może mówić o ogromnym szczęściu. Chociaż maszyna rolnicza została w dużym stopniu zniszczona, to traktorzysta nie odniósł poważnych obrażeń ciała.

Mimo wszystko młodym rolnikiem zajęli się ratownicy medyczni.

Michał Czubak
Źródło i fot. agronews.ua

Rosjanie zaminowali niemal 5 mln ha pól uprawnych w Ukrainie

Okazało się, że rosyjscy okupanci pozostawili po sobie wiele min. Żołnierze zamontowali niebezpieczne ładunki na drzwiach domów, w pralkach czy wózkach dziecięcych. Zmianowane zostały także pola, przez co rolnicy nie mogą na razie ich uprawiać. 

Według ukraińskich saperów całkowita powierzchnia  zaminowanych pól to aż 4,8 miliona hektarów

FOTO: Fot. Uda.org.ua

– Jak dotąd liczba zaminowanych obszarów jest bliska prawdy, ale pracujemy nad analizą i tworzeniem bardziej szczegółowych wskaźników pod względem każdego konturu pola w strefie walki. Ustaliliśmy, że całkowita powierzchnia przypuszczalnie zaminowanych pól wynosi 4,8 miliona hektarów – przekazują ukraińscy saperzy.

Pod Charkowem Rosjanie ostrzeliwują z artylerii pola rolników

Jakby tego było mało, to w obwodzie Charkowskim rosyjska armia ostrzeliwuje z dużego kalibru pola uprawne, na których nie ma żadnych wojsk ukraińskich. Skalę zniszczeń w uprawach można zobaczyć z ujęć z powietrza.

????????????????????
Efekt rosyjskiego ostrzału - obwód charkowski pic.twitter.com/miy6buSQVE

— WarNewsPL (@WarNewsPL1) May 8, 2022

Straty w uprawach będą nieodwracalne, dodatkowo trzeba będzie wyrównać powierzchnię pola. Wielu ekspertów uważa, że jest to celowe działanie rosyjskiej armii. Ma ono na celu zastrzenie rolników oraz znaczne zredukowanie potencjału produkcji rolniczej Ukrainy. A to w konsekwencji może doprowadzić do znacznego osłabienia gospodarki ukraińskiej, ale też wywołać falę głodu, zwłaszcza w krajach, które kupowały zboża z Ukrainy.

Na polach w obwodzie charkowski widać ogromną ilość lejów po pociskach wystrzelonych przez Rosjan

FOTO: Fot. Twitter/WaeNewsPL

Michał Czubak
Fot. Twitter / WaeNewsPL

W sieci pojawiło się nagranie wideo, na którym zobaczyć można rosyjski sprzęt wojskowy, który kieruje się stronę fińskiej granicy. Wideo przedstawi kilka specjalistycznych pojazdów, które udają się w kierunku Helsinek, stolicy Finlandii.

Zaskakująca odpowiedź Finów

Finowie w tym przypadku wykazali się poczuciem humoru i w odpowiedzi opublikowali swój własny film, na którym widać… kilka traktorów kierujących się w stronę rosyjskiej granicy. Ten „specjalistyczny” sprzęt okazał się nad wyraz skuteczny w Ukrainie, gdzie miejscowi rolnicy podkradali w ten sposób rosyjskie pojazdy. W sieci można natknąć się na bardzo wiele materiałów wideo przedstawiających właśnie takie sytuacje.

Jak holować czołg?

To właśnie Finowie, we współpracy z ukraińskimi rolnikami, przygotowali instruktażowe nagranie wideo, które krok po kroku objaśnia, jak holować rosyjski czołg. Wideo ma ponad 200 tys. wyświetleń i oby nigdy nie musiało okazać się przydatne ani w Finlandii, ani w innym zakątku świata.

Michał Czubak
Fot. P. Cieszyński

W niedzielę 24 kwietnia 2022 roku w drugiej turze wyborów prezydenckich we Francji zmierzą się: Emmanuel Macron, obecnie urzędująca głowa państwa oraz Marie Le Pen, reprezentująca prawicową część sceny politycznej. Co prawda, przedwyborcze sondaże wskazują na przewagę Macrona nad Le Pen, ale jest to niezbyt duża różnica: od 53 do 57 wyborców chce poprzeć Macrona, a od 43 do 47 Le Pen.

Warto także pamiętać, że ostatnim urzędującym prezydentem Francji, który zdołał po raz drugi zasiąść w fotelu prezydenckim był Jacques Chirac. Udało mu się to w 2002 roku, czyli aż 20 lat temu! Co więcej, część politologów zwraca uwagę, że Le Pen przestała być odbierana jako skrajnie prawicowa polityczka. Na czas kampanii schowała swoje sympatie do Rosji i Putina, co obecnie byłoby dla niej problematyczne.

Głos rolników może mieć duże znaczenie

Dlatego tak ważny w tych wyborach będzie każdy głos, także rolników. Z tego powodu Macron w trakcie kampanii kilkukrotnie odwiedzał gospodarstwa rolników. Z kolei Le Pen ostatnio rozmawiała z producentami warzyw i owoców na targowisku. Wszystko po to, żeby także i właścicieli gospodarstw rolnych przekonać do siebie.

Część rolników na pewno weźmie pod uwagę niedawne stanowisko Christiane Lambert, prezes FNSEA, czyli najważniejszej francuskiej organizacji rolniczej. W środę 20 kwietnia zaapelowała ona do rolników, aby wzięli udział w głosowaniu 24 kwietnia.

– Wyraź swój wybór, promuj swoje osobiste aspiracje, uczestnicz w swojej przyszłości, głosuj! To głosowanie ma kapitalne znaczenie dla naszego kraju. Ale ma też kapitalne znaczenie dla przyszłości naszego rolnictwa – przekonuje Christiane Lambert.

Liderka największej organizacji rolniczej wskazuje kogo popiera

I chociaż w swoim apelu liderka FNESA nie wskazała jasno na kogo odda głos, to jednak z treści jej pisma w połączeniu z deklaracjami obu osób ubiegających się o urząd prezydenta Francji można to jasno wyczytać.

Lambert przypomina, że rolnicy domagają się prowadzenia takiej polityki, która stawia na pierwszym miejscu zrównoważoną produkcję rolną, która ma środki na adaptację i innowacje. Podkreśla też, że koniecznie administracja państwowa musi skoncentrować się na zapewnieniu odpowiedniego wynagrodzenia rolnikom za ich pracę i wyprodukowane płody rolne

– Nasze rolnictwo musi zostać zintegrowane w zjednoczoną i silną Europę, która nie wycofuje się, aby przywrócić prymat rozbieżnym i niemożliwym do pogodzenia politykom krajowym. Musimy być w stanie liczyć na Europę, która z powrotem stawia zrównoważony wzrost w centrum swoich obaw i chroni rolnictwo przed nieuczciwą konkurencją – dodaje Lamberet.

I to zwłaszcza ten fragment jest odczytywany jako jednoznaczne poparcie Macron i sprzeciw wobec Le Pen.

Także mniejsze organizacje rolnicze zabierają głos w sprawie wyborów prezydenckich

Także inne organizacje rolnicze, choć nie aż tak liczne, wskazało na kogo głosować, a właściwie na kogo nie oddawać głosu. Confédération Paysanne skupiająca głównie właścicieli niewielkich gospodarstw rolnych zaapelowała do swoich członków, aby nie głosowali na Le Pen. Również Stowarzyszenie Firm Rodzinnych (MODEF) wezwało do głosowania przeciwko przedstawicielce prawicy, czyli poparcia Macrona. Z kolei niewielkie stowarzyszenie rolnicze Coordination Rurale (CR) nie zajęło stanowiska w kwestii wyborów.

Czy wybory prezydenckie we Francji przełożą się polskie rolnictwo?

Na pewno nie można mówić o bezpośrednim wpływie prezydenta Francji na rolnictwo w Polsce, to pośrednio poprzez instytucje europejskie może on istnieć. Warto tutaj wspomnieć chociażby o ostatnim z pomysłów Komisji Europejskiej o zaliczeniu gospodarstw rolniczych utrzymujących bydło powyżej 150 DJP jako instalacje przemysłowe. Więcej na ten temat można przeczytać TUTAJ.

Frnacuska FNESA jasno wskazuje, że są to absurdalne pomysły i należy je odrzucić zarówno w Parlamencie Europejskim, jak i w Radzie UE, a na obie te instytucje częściowo ma wpływ francuski prezydent jako uczestnik obrad i nieformalny lider partii, która zasiada w PE. Niewykluczone, że Macron w ramach długu wdzięczności wobec rolników może wziąć pod uwagę ich głos.

Co istotne, francuskie organizacje rolnicze w wielu kwestiach, zwłaszcza związanych z podporządkowaniem WPR celom Europejskiego Zielonego Ładu mają dość zbieżne zdanie jak polskie organizacje rolnicze.

Jednak należy też pamiętać, że jeśli Macron będzie wspierał rolników, to jedynie francuskich. Polskie rolnictwo co najwyżej skorzysta na tym przy okazji. A i to nie zawsze.

Paweł Mikos
​Fot. Facebook.com/Emmanuel Macron i Marie Le Pen